Bakan Derya Yanık’tan İsviçre’de net mesaj! Kadına yönelik şiddete karşı sıfır tolerans vurgusu!

Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanı Derya Yanık, İsviçre’nin Cenevre kentinde gerçekleştirilen Bayanlara Yönelik Ayrımcılığın Önlenmesi (CEDAW) Komitesinin 82’nci oturumuna katıldı. Toplantıda Bakanlık uyumunda hazırlanan Türkiye raporuna ait bilgi veren Bakan Yanık, Türkiye’nin 1986 yılından beri tarafı olduğu CEDAW’ın 8’inci Dönemsel Ülke Raporuyla Yapan Diyalog Sürecine katılmaktan memnuniyet duyduğunu tabir etti.
Türkiye’nin, insan haklarını sağlam anayasal prensiplerle koruyan güçlü bir ülke olduğunu belirten Bakan Yanık, “Temel bakış açımız, ‘hiçbir ayrımcılık yapmadan herkes için insan haklarıdır’. Ülkemiz, haklar ve eşit fırsatlardan yararlanma konusunda kalıcı tahliller sunan kurumsal düzenlemelerle bu alanda geliştirdiği siyasetleri güçlendirmektedir. Başta Anayasamız olmak üzere temel kanunlarımızda eşitlik prensibi bayanlar ve engelli vatandaşlarımızla ilgili olarak güçlü bir biçimde tanınmış hatta bu kümelere yönelik müspet ayrımcılık anayasal teminat altına alınmıştır” dedi.

“Diğer düzenekler da bayana yönelik şiddete karşı sıfır tolerans unsuruyla hareket etmektedir”

Geniş kitlelerle kurulan temaslar sonucu toplumun bütün kesitlerinin ömrünü güzelleştirmeye yönelik uygulamaları hayata geçirdiklerinin altını çizen Bakan Yanık, “Özellikle bayan erkek eşitliği konusunda kararlı adımlar atıyoruz. Saha deneyimlerimizden aldığımız bilgilere dayalı olarak problemlere gerçekçi tahlil teklifleri geliştiriyoruz” sözlerini kullandı.

Bakan Yanık, “Bu doğrultuda Bakanlığımız uyumunda 2018-2023 yıllarını kapsayan Bayanın Güçlenmesi Strateji Evrakı ve Hareket Planını hazırladık ve uygulamaya başladık. Aksiyon planında belirlediğimiz eğitim, iktisat, sıhhat, karar alma düzeneklerine iştirak ve medya alanlarındaki amaçlarımızın gerçekleşme seviyelerini yıllık izleme raporları ile kıymetlendiriyoruz. Bayana yönelik şiddetle uğraşta ise birincisi 2007 yılında yürürlüğe giren Ulusal Hareket Planlarımızı periyodik aralıklarla yeniliyor ve güncelliyoruz. Türkiye’de yürütmenin yanı sıra ilgili öteki sistemler da bayana yönelik şiddete karşı sıfır tolerans unsuruyla hareket etmektedir” dedi.

Bakan Yanık, 2021 yılında Bayana Yönelik Şiddetin Sebeplerinin Tüm Taraflarıyla Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi hedefiyle bir Meclis Araştırma Komitesi kurulduğunun altını çizdi. Kurul çalışmaları sonucunda bir rapor hazırlanarak TBMM’ye sunulduğunu söz eden Bakan Yanık, “Söz konusu raporda bayana karşı şiddetin son bulması için ilgili bütün taraflara yönelik önlemlere yer verilmiştir. Türk Ceza Kanunu ve Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile bayana karşı şiddetle daha faal uğraş edilmesi ve caydırıcılığın sağlanması hedeflenmiştir. Bu maksat doğrultusunda bayana karşı işlenen taammüden öldürme, taammüden yaralama, tehdit, azap, eziyet hatalarında cezalar artırılmıştır. Yeni düzenlemeyle ısrarlı takip fiilleri müstakil cürüm olarak düzenlenmiş ve şiddet mağduru bayanlar için fiyatsız avukat görevlendirilmesi sağlanmıştır” dedi.

“Odak noktamız bayana yönelik şiddetle mücadeledir”

Kadına yönelik şiddetle gayret kararlılığından tek bir adım geri atılmadığının altını çizen Bakan Yanık, “İstanbul Mukavelesinden çekilme kararımız, yalnızca kullanılan sistem ve araçların değişimidir. Odak noktamız bayana yönelik şiddetle gayrettir. Bu odağın değişmesi kelam konusu dahi edilemez. Türkiye’de mağdurun korunması ve şiddetin önlenmesi sistemi olan ve 2012 yılından bu yana yürürlükte bulunan 6284 sayılı Kanun hala yürürlüktedir. Kelam konusu kanun, şiddet mağdurunun akut şiddetten korunmasını, can güvenliğinin sağlanmasını, şiddet uygulayanın cezalandırılması yahut rehabilitasyonunu, mağdura sunulacak takviye hizmetlerinin koordine edilmesini, önlemlerin elektronik sistemlerle izlenmesini sağlamaktadır. Ayrıyeten Mart 2021 tarihinde kamuoyu ile paylaşılan İnsan Hakları Aksiyon Planında ‘Aile İçi Şiddet ve Bayana Karşı Şiddetle Çabanın Aktifliğinin Artırılması’ gayesi yer almaktadır” dedi.

Söz konusu maksat başlığı altında “Eşe karşı işlenen hatalarla ilgili kanunda öngörülen cezayı artıran sebepler, boşanmış eşi de kapsayacak halde genişletilecektir” kararına yer verildiğini dikkat çeken Bakan Yanık, “Bu önlemler, bayana ve bayan haklarına verdiğimiz değerin göstergesidir ve bu mevzudaki irademizin tam olduğunu ortaya koymaktadır. Aile içi şiddeti tedbire ve sağlıklı aileler kurulması hedefiyle erken yaşta evliliklerle ilgili önlemler de yasal düzenlemelerimizde güçlü bir formda mevcuttur” sözlerini kullandı.

“Ülkemiz, tüm üniteleri ile şiddetle uğraş konusunda hassasiyetle çalışıyor”

Türkiye’nin tüm üniteleri ile ayrımcılığın önlenmesi ve şiddetle çaba konusunda hassasiyetle çalıştığını belirten Bakan Yanık, “Şiddet mağduru bayanlar Bakanlığımıza ve mahallî idarelere bağlı konukevlerinde misafir edilmektedir. Ülke genelinde toplam 149 bayan konukevi 3.624 kapasite ile hizmet vermektedir. 81 vilayetimizde hizmet sunan Şiddet Tedbire ve İzleme Merkezlerimizde (ŞÖNİM) Nisan 2022 itibariyle toplam 102.000 kişi hizmet almıştır” dedi.

“İnsanlık onuruna yakışmayan imajlar bizim ülkemizde yaşanmamıştır”

Bakan Yanık, “Türkiye en fazla sığınmacı nüfusa sahip ülkelerden biri olarak, sığınmacılara kapılarını sonuna kadar açmış, bu sığınmacıların entegrasyonu için devlet nezdinde çalışmalardan lokal idarelere ve sivil topluma kadar pek çok kurum birlikte değerli hizmetlere imza atmıştır. Avrupa’da sonlarda çok daha az sayıda mültecinin yaşadığı insanlık onuruna yakışmayan imgeler bizim ülkemizde yaşanmamıştır. Bayan konukevlerinden ve ŞÖNİM’lerden de şiddet mağduru bayanlar ve beraberlerindeki çocuklar, statü ve uyruklarına bakılmaksızın gereksinim duydukları anda bütün hizmetlerden faydalanabilmektedir” tabirlerini kullandı.

“Eğitimdeki gelişmeler terör örgütlerinin bölgedeki varlığının neredeyse yok olmasını sağladı”

Türkiye’de bayanların dünyadaki pek çok ülkeden evvel seçme ve seçilme hakkını erkeklerle eşit bir biçimde elde ettiklerini anımsatan Bakan Yanık, “Ülkemizde bayanların karar alma düzeneklerine iştirakinin yıllar itibariyle daima arttığı gözlemlenmektedir. Elbette bayanların siyasi ve toplumsal iştiraki büyük ölçüde eğitim imkanlarına ulaşabilmeleri ile de hakikat orantılıdır. Eğitimin tüm kademelerinde, büyük bir özveriyle yürüttüğümüz çalışmalar sonucunda ilköğretim net okullaşma oranını kız çocukları için yüzde 93,11’e, ortaokulda yüzde 88,74, yükseköğretimde ise yüzde 48,46 düzeyine çıkardık. Eğitimde gerçekleşen bu ilerlemede ülke çapında ve bir seferberlik halinde gerçekleştirilen kampanya ve projelerin yanı sıra kız çocuklarına yönelik eğitim yardımlarımız da tesirli olmaktadır. Eğitimde yaşanan bu gelişmeler bilhassa ülkemizin Doğu ve Güneydoğu bölgesinde yaşayan bayanların ve kız çocuklarının statüsünü yükseltmiş, terör örgütlerinin bölgedeki varlığının neredeyse yok olmasını sağlamıştır. Kendilerine inanan ve güvenen bayanlar, başta Diyarbakır Anneleri olmak üzere, kendi evlatlarının geleceğinde kelam sahibi olmayı artık talep edebilmektedir” dedi.

Bakan Yanık, konuşmasının akabinde soruları cevaplarken, Türkiye’yi temsil eden heyette Dışişleri Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Adalet Bakanlığı, Sıhhat Bakanlığı, Ulusal Eğitim Bakanlığı ve İŞKUR temsilcileri de yer aldı.